ScotNepal: विदेश गएर मान्छे बिग्रिन्छ भन्ने कहाँ छ ? म पनि आठ वर्ष विदेश बसेर आएकी हुँ
Loading...
विदेश गएर मान्छे बिग्रिन्छ भन्ने कहाँ छ ? म पनि आठ वर्ष विदेश बसेर आएकी हुँ

रीतु थेबे
काठमाडौं, असोज ७ – मकवानपुरको मनहरी गाविस ३ पल्लो रमनटारकी ३५ वर्षिया सरस्वती परियारका आठ वर्ष विदेशमा बिते । २३ वर्षको उमेरमा परदेश लागेकी उहाँले जीवनको उर्वर समय कुवेतको सुलहीबिखातमा बिताउनुभयो । आठ वर्षमा एक पटक छुट्टिमा घर आउनुभयो ।
चार वर्षअघि नेपाल फर्किएपछि उहाँको दिन हिजोआज सामाजिक काम गरेर बित्छन् । पल्लो रमनटारमा रहेको घरैमा भेटिएकी सरस्वती परियारले भन्नुभयो ‘गाँउघरमा बसेपछि समाजसेवी भन्छन्, एउटाले अर्कोले बोलाउँछन । कुद्दाकुद्दै बितिरहेको छ । शनिबारको दिन पनि फुर्सद हुँदैन ।’
आप्रवासी महिला सूचना डेस्क सञ्चालन समिती मनहरी मकवानपुरकी सचिवसँगै किशोरी शिक्षाको सहजकर्ताका रुपमा पनि उहाँले जिम्मेवारी निर्वाह गर्नुपर्छ । आप्रवासी सञ्जालले गाउँ विकास समितिको कार्यालय परिसरमा सूचना डेस्क सञ्चालन गरेको छ । शनिबारबाहेक अरु दिन उहाँलाई वैदेशिक रोजगारीमा जान चाहने युवा तथा उनीहरुको परिवारका सदस्यलाई सूचना दिइरहेको बेला त्यही डेस्कमा भेटिन्छ । र साँझ चाहिँ किशोरी शिक्षाको कक्षामा ।
गरिखाने ठाउँ नभएपछि वैदेशिक रोजगारीमा
सरस्वतीको परिवार मकवानपुरको सरिखेत पलाँसेबाट झण्डै १५ वर्ष अघि पल्लो रमनटारमा बसाईं सरेर आएको हो । त्यसो त पल्लो रमनटारमा बस्ती बसेको पनि १५ वर्ष जति मात्रै भयो । २०५९ सालमा गएको बाढिपहिरोले विस्थापित मकवानपुरकै सरिखेत पलाँसे, काँकडा, भार्ता, राक्सिराङ लगायतका गाविसबाट आएका धेरैजसोको बसोबास त्यहाँ रहेको छ ।
जंगल फाँडेर नयाँ वस्ती बसाएका उनीहरुका लागि त्यहाँ रोजगारीका प्रर्याप्त अवसर थिएन । भर्खरै आवादी गरिएको ठाउँमा गरिखाने ठाउँ पर्याप्त जमिन हुने कुरो भएन । त्यसैले त्यहाँका प्रायःजसो घरका महिलासमेत रोजगारीका लागि विदेश जान थाले । सुकुम्बासी बस्तीमा गरिखाने ठाउँ नभएपछि कोही नजिकैको शहरहरु नारायणगढ, हेटौंडातिर रोजगारी खोज्दै पुगे ।
एसएलसीमा दुईपटक असफल भएपछि सरस्वतीले पनि रोजगारीका लागि विदेश जाने निधो गर्नुभयो । फेरि एसएलसी परीक्षा दिन आर्थिक अवस्थाले भ्याएन । आर्थिक अवस्था नाजुक भएकै कारण उहाँका दाजुभाइले पनि विद्यालयभन्दा माथि लेखपढ गर्न पाएनन ।
फर्केपछि आफ्नै भर
पल्लो रमनटारका प्रायःजसो घरका महिला रोजगारीका लागि विदेशमा छन् । कतिपय सरस्वती जस्तै फर्केर आए र घरजम गरेर बसेका छन् । कतिपय भने अहिलेसम्म फर्केर आएका छैनन, न त परिवारसित सम्पर्कमा नै छन् ।
विदेशबाट फर्केपछि सरस्वतीले चार कठ्ठा जग्गा किन्नुभएको छ । झण्डै तीनलाख रुपैयाँ खर्च गरेर त्यति जग्गा उहाँले जोड्नुभएको हो । विदेशमा आठ वर्ष काम गर्दाको यो कमाई पर्याप्त होइन । तर आर्थिक रुपमा नभए पनि सामाजिक रुपमा चाहिँ बलियो भए जस्तो लाग्छ उहाँलाई । कमाईका हिसाबले पनि विदेशमा भन्दा स्वदेशमा नै भएजस्तो लाग्छ । ‘विदेशमा महिनामा एकपटक पैसा आउँछ । त्यै भएर धेरै देखिन्छ । यहाँ पनि कमाई त भइरहेकै हुन्छ ।’
विदेश जान दलालको भर
विदेश त जाने, तर कसरी ? सरस्वतीलाई यसबारे केही ज्ञान थिएन । दलालले कुवेत जान पाइन्छ भने पछि उहाँ दलालकै भर पर्नुभयो । उहाँले भन्नुभयो ‘त्यो बेलामा कहाँ गएर कसरी कमाउने भन्ने मात्रै ध्यान थियो । काम गर्न, खान लाउन पाइन्छ भनेपछि मान्छे गइहाल्छन् नि ।’
विदेश जाने वैधानिक प्रक्रिया थाहा नभएपछि उहाँले दलालको भर पर्नुपर्ने भयो । त्यसैले भारतको बाटो हुँदै अवैधानिक रुपमा उहाँ कुवेत जानुभयो । एकजना छिमेकी महिला पनि उहाँसँगै रोजगारीका लागि कुवेत गएकी थिइन् । विदेश पुगेपछि दलालले नेपालमा भनेजस्तो भएन् । काम त घरकै गर्नुपर्ने । तर तलब नेपालमा दलालले भने भन्दा कम ।
दलालले ४० कुवेती दिनार कमाई हुन्छ भनेपनि कुवेतमा सरस्वतीको कमाई ३० दिनार मात्रै हुन्थ्यो । अर्कातिर काम गर्न पुगेको घरका बच्चा अलि हुर्किएका थिए । अर्थात भनेको नटेर्ने, उल्टै गाली गर्ने । भनेको जति तलब नदिने र घरका बच्चाले पनि हेप्न थालेपछि सरस्वतीले एक महिनामा नै अर्को घर परिवर्तन गर्नुभयो ।
काम अनुसार घरबेटीको व्यवहार
नेपालमा हरियोपरियो देखिरहेकी सरस्वतीलाई सुरु सुरुमा खाडीको बालुवाले अत्यायो । काम गर्न पुगेको घरका मानिससित दोहोरो कुराकानी गर्न नसक्दा नेपाल फर्कौं भन्ने लाग्यो । खाना खाने समय र तरिका पनि फरक ।
समय बित्दै गयो । सरस्वतीलाई घरबेटीले पनि परिवारको सदस्य जस्तै व्यवहार गरे । एकै ठाउँमा लामो समय काम गरेपछि बच्चाहरुले आफ्नो बुबाआमा भन्दा उहाँलाई माया गर्थे । बच्चाका बुबाआमाले अह्राएको नमान्ने अनि उहाँले अह्राइदिनु पर्ने ।
सरस्वतीलाई लागेको छ, मानिस राम्रो रुपरंगले भन्दा पनि कामले हुन्छ । विदेशमा आफूले जस्तो काम ग¥यो त्यसै अनुसारको व्यवहार पाएको उहाँको अनुभव छ । ‘सबै घरबेटी मूर्ख हुँदैनन । यिनले भाषा जानेको छैन भनेर माफ पाइन्छ । राम्रो काम गर्दा घरबेटी खुशी हुन्थे । काम बिगार्दा रिसाउँथे । खुशी हुने र रिसाउने कारण हाम्रो कामै त रहेछ नि । ‘सुरु सुरुमा त उनिहरुले पनि विचार गर्ने रहनेछन् । कत्तिको इमान्दार छन भनेर । लप्पनछप्पन गर्छ कि भनेर ।’
अन्त्यमा,
रोजगारीका लागि विदेश बसेर फर्किएपछि र हिजोआज गाउँघरमै सामाजिक काममा व्यस्त हुन थालेकी सरस्वतीको सुझाव छ :
कुवेतमा घरेलु काममा नजाउ भन्न त सक्दिन । किनभने त्यहाँ जान खोज्नेको आवश्यकता हामीले पूरा गर्न सक्दैनौं । तर विदेश जानुभन्दा आफ्नै देशमा केही न केही काम गरेको राम्रो ।
एउटा ठेलागाडा बनाउनुस् । चिया बेचे पनि विदेश जानु भन्दा फाइदा हुन्छ । सानोतिनो समुह बनाएर सहकारीबाट ऋण लिन सकिन्छ । त्यसबाट पनि लगानी गर्न सकिने भयो । मैले आप्रवासी सूचना डेस्कमा बसेर विदेश जान खोजिरहेकाहरुलाई यही कुरा भनिरहेकी हुन्छु ।
तर मैले भनेको कुरा धेरैले सुन्दैनन । देखासिकीका भरमा अरुले यसरी कमाए, हामी पनि त्यसरी नै कमाउँछौं भन्ने उनीहरुलाई लाग्छ । त्यहाँ गएर कति दुःख गर्नुपर्छ भन्ने कुरा चाहिँ मान्छेले नसम्झिने रहेछन् । विदेश जाने नै हो भने पहिले घर परिवारसँग सल्लाह गर्नुपर्छ । प्रक्रिया पूरा गरेर आफ्नै देशको विमानस्थलबाट मात्रै विदेश जानुपर्छ ।
विदेशबाट म फर्केर आएको बेला मेरै अगाडि नभने पनि अरुसँग कुरा गर्दा हामीलाई मान्छेले निच सोच्थे । विदेश जानेहरुलाई यौन व्यापार गरेर आएको सरह ठान्थे । तर अरुले के भन्छन, मलाई वास्ता लाग्दैन ।
विभिन्न संघसंस्थाहरुले वैदेशिक रोजगारीको वास्ताविकताका बारेमा जनचेतनाका लागि काम गरेकाले गाउँघरमा हिजोआज भने त्यस्तो छैन । कुरा काट्नेहरुलाई पहिले केही भन्न सक्दिनथिएँ । अहिले कसैले औंलो ठड्याए भने ‘विदेश गएर बिग्रिन्छ भन्ने कहाँ छ र ? म पनि आठ वर्ष विदेश बसेर आएकी हुँ’ भनेर जवाफ दिइहाल्छु नि ।
विदेशमा हामी पैसा कमाउन गएका हौं । हामीले काम गरेको पैसा लिन नमिल्ने ? हामी घरबाट निस्किहाल्यौं, जे गरे पनि कसले देख्छ र ? भन्नेहरुलाई त कसले रोक्न सक्छ र ।
- उज्यालो बाट
Loading...
Recent Updates

Show Comments: OR

नेपाली भित्र रहेका रोचक भिडियो हरु !! एक चोटी हेरे पछी जाम जाम लाग्ने छ !!

About Us

Online News & Entertainment Nepali Online Portal : Nepal News, News from Nepal, Articles, Videos, Jokes Bizarre world, Life Style, Sports, Development, Video, Features, Business reviews and Many more ...










Search This Site

Our Team

Correspondent
Subish Adhikari (Kathmandu), Rabilal Paudel (Gulmi)

Country Representative
Ganesh Karki (Norway)
Tika Adhikari (UK) ,
Sunil Shrestha (Israel)

Media Editor
Tika Aadhikari


Founder
Tika Adhikari (UK)
44-7828905018

Total Pageviews

Contact Us - सम्पर्क


स्कटनेपाल मिडिया हाउस प्रा. लि. द्धारा सन्चालित
(ScotNepal Media House Pvt. Ltd.)
scotnepal.com
Maitidevi-33, Kathmandu, Nepal
Call: 9857025142
News Desk
Email: admin@scotnepal.com

Marketing
Email: admin@scotnepal.com

Google+ Followers